FB-f-Logo  blue 20Ffôn: 01970 625050  E-bost: info@hccmpw.org.uk

Llew Thomas, Caerfyrddin

Llew Thomas Caerfyrddin

Ffeithiau am y fferm:

  • 130 o ŵyn benyw Llŷn pedigri
  • Ŵyna o dan do ym mis Mawrth
  • Ŵyna o ŵyn benyw
  • Cynhyrchu ŵyn benyw sy’n bridio er mwyn eu gwerthu

Mae pwyslais ar ddatblygu mamog bedigri effeithlon yn sail i’r praidd yn Llygad-yr-Haul ger Caerfyrddin.  Mae Llew Thomas wedi bod yn bridio defaid Llŷn ers dros 15 mlynedd ac mae’i holl famogiaid wedi cael eu cofnodi fel rhai pedigri llawn.

Mae’r angen i gadw cofnodion pedigri a pherfformiad manwl wedi arwain at ddefnyddio technoleg y DAE yn Llygad-yr-Haul, ac mae hyn wedi cael eu helpu drwy gymryd rhan yn y prosiect cofnodi DAE gan HCC. Mae defnyddio darllenydd llaw mewn cydweithrediad â rhaglen rheoli praidd yn golygu y gellir yn awr gadw cofnodion manwl ar anifeiliaid unigol.

Yn ogystal, mae amseriad y prosiect wedi helpu Llew i fanteisio ar gynllun Cymdeithas Llŷn ‘Lleyn Gold’. “Mae Cymdeithas Llŷn wedi lansio cynllun newydd sy’n helpu i gofnodi a dethol y mamogiaid mwyaf effeithlon yn y praidd. Mae ŵyn a’u mamau yn cael eu pwyso a rhoddir gradd i bob anifail. Mae’r radd yn ystyried pwysau’r ŵyn sy’n cael eu magu a phwysau’r famog. Mae’n adnabod y mamogiaid sy’n magu gefeilliaid o faint da, ac maen nhw o faint canolig aeddfed eu hunain.  Gyda darllenydd y DAE, rydw i’n awr mewn sefyllfa ddelfrydol i gofnodi a dadansoddi’r canlyniadau a gwella geneteg y praidd mamogiaid ymhellach”.

Mae gwerthu ŵyn benyw ar gyfer bridio yn rhan bwysig o allbwn y praidd.  Eu nod yw cynhyrchu ŵyn benyw pur a fydd yn mynd ymlaen a pharhau i dyfu a gwella ar y fferm sy’n eu prynu.

Mae gwerthu cyfran fawr o ŵyn benyw yn yr hydref yn golygu bod cyfraddau twf yn gorfod cael eu monitro’n ofalus. “Ar ôl diddyfnu, mae ŵyn yn cael eu pwyso bob 4 wythnos, er mwyn sicrhau eu bod yn cyrraedd y pwysau targed ar gyfer eu gwerthu.  Drwy ddefnyddio’r darllenydd, bydd gennyf yn awr y wybodaeth am eu cynnydd mewn pwysau ar flaenau fy mysedd”.

Mae Llew wedi cadw cofnodion manwl am bwysau ŵyn ers nifer o flynyddoedd, a bydd y rhaglen rheoli fferm yn helpu i gyflwyno’r wybodaeth yn y fath fodd fel y gellir yn ogystal wneud penderfyniadau a monitro cynnydd. Mae hyrddod gyda chofnod o’u perfformiad yn sail i’r hyrddod stoc a brynir, ac mae ychydig o’r ŵyn gwryw yn cael eu cadw ar gyfer eu gwerthu fel hyrddod bridio, ond fel arall, mae popeth yn cael ei werthu ar gyfer ei ladd.

“Yn awr, gyda mynediad hawdd at yr holl wybodaeth a gofnodwyd, gallaf weld yr effaith y mae bob un o’r hyrddod stoc yn ei gael ar y praidd.  Nid perfformiad eu hepil fel ŵyn sy’n bwysig yn unig, ond yn ogystal sut y mae eu disgynyddion yn perfformio fel mamogiaid bridio.”

Mae ffermio ar uchder hyd at 900 troedfedd yn golygu bod gwydnwch yn nodwedd bwysig, ac wrth fod mor agos i’r arfordir, ychydig iawn o seibiant a geir oddi wrth wynt a glaw yn y gwanwyn. “Mae gan y praidd gyfraddau goroesi uchel ar gyfer yr ŵyn, ac eleni, mae gan y mamogiaid ganran magu o ychydig dros 190% ar gyfer y mamogiaid aeddfed.”

Mae’r praidd wedi cael ei achredu gan Maedi Visna er mwyn cynnal statws iechyd uchel. “Bob dwy flynedd mae’n rhaid i gyfran o’r praidd roi sampl gwaed er mwyn cynnal y statws achrededig.  Fel arfer, mae’n rhaid inni ddarllen yr holl dagiau â llaw, ond eleni roeddem yn gallu sganio’r mamogiaid gyda’r darllenydd DAE. Roedd yn gwneud cymaint o wahaniaeth i beidio â gorfod brwydro i ddarllen tag clust a darllen y rhif.”

Mae Llew wedi canolbwyntio bob amser ar gynhyrchu mamogiaid mamol, ac mae unrhyw famogiaid gyda phroblemau wedi cael eu hadnabod a’u didol a’u difa o’r praidd. “Mae tag du yn cael ei roi ar unrhyw famogiaid sy’n achosi problemau, ond yn awr gyda’r darllenydd gallwn sicrhau y nodir y rheswm yn ogystal am y broblem.

Rydw i’n parhau i geisio deall y rhaglen feddalwedd sy’n cael ei ddefnyddio gyda’r darllenydd, ond rydw i eisoes wedi deall y gallaf edrych ar berfformiad hyrddod neu famogiaid unigol dros gyfnod o flynyddoedd.  Bydd hyn yn rhoi’r wybodaeth angenrheidiol inni er mwyn adnabod y llinachau a all fod yn achosi’r problemau.”

Tra bod y praidd ar gau i brynu cyffredinol, mae rhai grwpiau bychain o famogiaid wedi cael eu prynu o breiddiau defaid Llŷn pedigri eraill. “Byddaf yn awr yn gallu penderfynu a yw’r mamogiaid hyn yn ychwanegu unrhyw beth mewn gwirionedd at berfformiad fy mhreiddiau fy hun.”

2011-06-09-attached-A4 EUWG RDP4colclose-sml2Mae’r prosiect hwn wedi cael arian trwy Gynllun Datblygu Gwledig Cymru 2007 - 2013 a ariennir gan Lywodraeth Cynulliad Cymru a’r Undeb Ewropeaidd. Ymwrthodiad. Er y cymerwyd pob gofal rhesymol wrth baratoi’r wefan hon, ni roddir unrhyw warant ynglŷn â’i chywirdeb, ac ni dderbynnir unrhyw atebolrwydd am unrhyw golled neu ddifrod a achosir trwy ddibynnu ar unrhyw ddatganiad yn y wefan hon neu hepgoriad ohoni.